Umut Deniz Elçi

Romanya: Burada ‘hayat’ cıvıl cıvıl

Romen sigorta sektörü geçtiğimiz yıllarda yaşadığı durgunluktan sıyrılarak, yeniden yükselişe geçmiş görünüyor. 2017’de de bir önceki yıl olduğu gibi büyüme kaydeden sektörün lokomotifi prim üretiminde %21’lik artış yakalayan hayat sigortaları.

2012 ve 2014 yılları arasında bir duraklama dönemi geçiren Romanya sigorta sektörü, yaralarını sarmaya başlıyor. Geçtiğimiz yıl, bir önceki yıl da olduğu gibi büyümeyi başaran sektör, toplamda 2.47 milyar dolarlık büyüklüğe ulaşmış durumda. Sigortacılıkta duraklamayı sonlandıran trend ise hayat sigortalarındaki büyüme olarak tanımlanıyor. 2016-2017 arasında %21 ile büyük bir atılım yapan hayat sigortaları 2012-2014 döneminde düşen üretimi tersine çevirmiş gibi gözüküyor. 2015 yılında kıpırdanmaların gözlenebildiği hayat tarafında Romanya Finansal Denetleme Kurumu’na göre “hayat sigortalarının evrimleşmesi” sonucunda 2017 yılında prim üretiminde bir patlama gerçekleşti. 

HAYAT BÜYÜYOR, HAYAT DIŞI KÜÇÜLÜYOR

Hayat dışında durum biraz farklı. Toplam 1.97 milyar dolar prim üretilen hayat dışında önceki yıla göre üretim %0.3 kadar düşmüş. Bu tarafta üretilen primden aslan payını toplam üretimin %39.38’i ve hayat dışının %50’si ile kara araçları sorumluluk sigortası (trafik sigortası) alıyor. Ardından kasko (toplamda %19, hayat dışında %25), yangın ve doğal afetler (toplamda %10.35, hayat dışında %13) geliyor. 2017 yılı rakamlarına göre bu 3 branş dışındaki branşların toplamı üretimin %20’sini bile oluşturmuyor. Trafik sigortalarındaki bileşik rasyo ise %99.46 seviyesinde. 

Hayat tarafında dönecek olursak; 2017 yılında %21 büyüyen sektör 512 milyon dolar prim üretimine ulaşmış durumda. Hayat tarafında üretimin büyük kısmı hayat sigortaları, anüite (yıllık gelir sigortası) ve destekleyici sigortalardan geliyor. Bunu hayat sigortası ve anüite bağlantılı yatırım fonları takip ediyor. Bu ikisi hayat tarafındaki toplam üretimin %96’sını oluşturuyor. 

Romanya sigorta sektörünün ilginç bir özelliği de var. Finansal Denetleme Kurumu’nun 2017 rakamlarında brokerlerin toplam üretimdeki payının %2.77 düştüğü görülüyor. Buna karşın brokerlerin toplam prim üretimindeki payı %63.41 seviyesinde. Yani ülkede üretilen primin çok büyük bir kısmı acenteler değil, brokerlerden geliyor. Ülkemizde ise toplam primin %55’ten fazlasını acenteler üretiyor. 

YERE SAĞLAM BASIYOR

Şirketlerin finansal dayanıklılığı ise hiç olmadığı kadar yüksek. Sermaye yeterliliği için ayrılan fonların büyüklüğü 2017 yılı sonunda 1.2 milyar dolara çıkmış durumda. Bu seviye bir önceki yılın %12 kadar üzerinde. Romanya Finansal Denetleme Kurumu’na göre Sermaye Yeterliliği (SCR) ve Minimum Sermaye Yeterliliği (MCR) açısından Solvency II uygulamasının uygulamaya girmesinden beri ilk defa normal limitlerin üzerinde bir yeterlilik sağlandı. Hem SCR hem de MCR oranları 2017’nin sonunda yükselmiş durumda. SCR oranları %6 artarken pazardaki MCR oranları %12 artmış durumda.

KÂRLILIK ARTIYOR

Primlerdeki artışla beraber şirketlerin kârları da artmış durumda. Sektördeki şirketlerin toplam kârı, geçtiğimiz senenin neredeyse iki katı seviyesinde. 2016 yılındaki 63 milyon dolarlık toplam kâr, 115 milyon doları bulmuş durumda. Sektörün 2006 ve 2015 arasındaki dönemde her yıl zarar ettiği (2013 yılında zarar 287 milyon doları bulmuştu) göz önüne alınırsa, Romanya’da sigortacıların keyfi yerinde. 

Tablonun detayına bakacak olursak; sektörde 30 sigorta şirketi hizmet veriyor. 2017 yılında bu şirketlerin 24’ü kâr yazarken, 2016 yılında sadece 19 şirket kâr elde edebilmişti. Zarar eden şirketlerin sayısı ise 11’den 6’ya düşmüş.

Kârdaki artışın en önemli nedeni olarak zorunlu trafik sigortası gösteriliyor. Bu branştaki en büyük ikinci aktör Euroins şirketi, 25 milyon dolar kâr ederek çıtayı yukarı taşıyor. Branşta faaliyet gösteren en büyük şirket City Insurance ise 9.5 milyon dolarlık zarardan 4.2 milyon dolar kâra geçiş yapmış. 2017 yılında sektörün kâr tarafındaki yıldızı ise Allianz-Tiriac şirketi. Yıl sonunda kârını %65 artıran şirket 40 milyon dolar kâr yazmış. Böyle bir kârlılığın ise yabancı yatırımcının iştahını kabartması ve yabancı sermayeyi çekmesi bekleniyor. 

Kaynaklar: XPRIMM, Romania-insider.com

SADECE ROMANYA’DA

Romanya’nın bağımsızlığını Osmanlı-Rus Savaşları sonucunda 1877 yılında kazanmasından bu yana ülkeyi yöneten isimlerin yarısı bile Romanya doğumlu değil. Ülkede hüküm süren 4 kralın 2’si Almanya’da doğmuşken (Carol I ve Ferdinand I), ülke tarihindeki 5 başkanın 3’ü Moldova ve 2 geçici başkanın biri Ukrayna doğumlu.  

SAYILARLA ROMANYA

Nüfus: 19.7 milyon
GSYİH: 186 milyar $
Kişi Başı GSYİH: 9 bin 400 $
Dünya sigortacılığındaki payı: %0.05
Prim Üretimi: 2 milyar 470 milyon $
Hayat: 516 milyon $
Hayat Dışı: 1 milyar 954 milyon $
Kişi Başı Prim: 125 $
Sigortacılığın GSYİH’deki payı: %0.96

22 Ekim 2018

İlgili Haberler

Yazarlar